دریافت کد حدیث تصادفی

شب قدر به چه معنی؟

شب قدر به چه معنی؟

قدر در لغت به معنی اندازه گذاری است و همین اساس نام گذاردن قدر بر این شب پر عظمت

توسط قرآن کریم است.

خداوند ، در این شب حوادث و اتفاقات مانند مرگ و زندگی، سعادت و بدبختی، درآمد روزی برای

انسان‌ها و حوادث طبیعی مانند سیل و زلزله و طوفان‌های سهمگین سونامی‌های بزرگ در رابطه

با کائنات و هستی را معین می‌نماید .

خداوند در سوره مبارکه دخان مطلب فوق را تأیید می‌کند و می‌فرماید :

” انّا انزَلناهُ فی لیلَهٍ مُبارَکَهٍ انّا کُنّا مُنذِرین فیها یُفرَقُ کُلُّ امرٍ حَکیم”

” ما قرآن را در شبی مبارک (شب قدر) نازل کردیم که ما بیم دهنده ایم در آن شب هر حادثه‌ای که

باید واقع شود خصوصیاتش مشخص و معین می‌شود “

خداوند در این آیه زمان نزول یکباره قرآن را شب قدر معرفی میکند.قرآنی که روشن کننده راه بشریت

و هدایت گر نسل هاست. و پس از آن می فرماید : که ما بیم دهنده ایم.سوال اینجاست، بیم دهنده

از چه؟ خداوند بعد از نزول راهنمای سعادت انسان را از چه چیز بیم می دهد؟ پروردگار عالمیان چرا

باید بعد از نزول رحمت انسان را بیم دهد؟

خداوند همواره انسان ها را از ظلم به خود و دیگران ، از آلوده ساختن روح با گناه و ازدور افتادن از جاده

سعادت برحذر داشته است. اما در اینجا خداوند بلافاصله پس از بیان نزول قرآن در شبی پر برکت خود

را به عنوان بیم دهنده معرفی میکند. چرا ؟

یکی از جواب هایی که میتوان به این سوالات داد این است؛ همان طور که در ایه بعدی می بینیم،

خداوند در این شب تقدیر انسان ها را رقم میزند . و از ان جایی که خداوند به هیچ کس ظلم نمی کند

تقدیر انسان ها را آنگونه که شایستگی آن را دارند می نویسد.

پس در اینجا میتوان گفت خداوند انسان ها را از “غفلت” در این شب بیم می دهد. غفلت از خود، غفلت

از خدای خود، غفلت از آفرینش، غفلت از توبه ، غفلت از تفکر و تعقل و …

خداوند انسان ها را بیم میدهد از اینکه اگر شب قدر را درنیابند و از ان غفلت کنند تقدیری که برای آن ها

رقم میخورد مایه سعادت ان ها نخواهد بود.

حال در اینجا این سوال پیش می اید که آیا درک کردن شب قدر تنها عبادت و نماز خواندن و دعا کردن است؟

ایا کسی که فقط در این شب به عبادت بپردازد تمام سال در پیش رو را حتی اگر سراسر به غفلت بگذراند

به سعادت سپری خواهد کرد؟

در جواب توجه شما را به ایه ۳ سوره قدر جلب می نمایم ، خداوند می فرماید : “لَیلَهُ القَدرِ خَیرٌ مِن اَلفِ شَهر”

“شب قدر شبی است که از هزار ماه بالاتر است”

۱۰۰۰ ماه در حدود ۸۳ سال میشود. یعنی به اندازه عمر متوسط انسان ها

در حدیثی از معصوم امده است که می فرمایند : “یک ساعت تفکر از ۷۰ سال عبادت برتر است.”

اگر این سه مطلب را در کنار یکدیگر بگذاریم می بینیم یک ساعت تفکر برتر از یک عمر عبادت کردن است

و یک شب قدر برتر از ۱۰۰۰ ماه که معادل عمر یک انسان است می باشد. و خداوند ما را از غفلت از این

شب برحذر داشته است که مبادا با غفلت خود سعادت دنیا و اخرت را از دست بدهیم.

برای توضیح بیشتر باید گفت، اگر میخواهیم شب قدر را درک کنیم باید به تفکر و تعقل در زندگی گذشته

خود بپردازیم. بدین معنی که پرونده اعمالمان را خودمان در این شب به دست گرفته و ان را حساب کتاب

کنیم. ببینیم در عمری که گذشت در سالی که سپری کرده ایم، با خود و دیگران چه کرده ایم و چه

دیده ایم؟ با خود صادقانه بنشینیم و فکر کنیم که به چه کسانی خدای نکرده ظلمی روا داشته ایم و در

جواب این ظلم چه عواقبی دامنمان را گرفت. فکر کنیم که سالی که گذشت چگونه گذشت؟ وقتی باور

داشته باشیم که خداوند به هیچ کس ظلمی روا نمیدارد ان موقع است که باید تفکر کنیم که در جواب کدام

اشتباهمان، سختی کشیده ایم؟ و یا در کدامین امتحان الهی قرار گرفته ایم و از ان چگونه بیرون امده ایم؟

وقتی که در خودمان تفکر و تدبر نموده ایم راه برایمان روشن می شود و اینده مان را بر مبنای درس گرفتن

از گذشته برنامه ریزی میکنیم. میفهمیم که جواب ظلم کردن ظلم دیدن است و همانگونه که با دیگران رفتار

کرده ای همان گونه با تو رفتار خواهد شد. و یا وقتی در مقابل امتحان الهی و سختی و مشکلات زندگی

صبوری پیشه کردی و با تعقل و تدبر سعی در برطرف کردن موانع داشتی، خداوند نیز به تو نظر رحمت

می کند و در زمانی مشخص که به صلاح توست درهای رحمت بیکرانش را به روی تو می گشاید. و این

گونه است که خداوند رحمن تقدیر آن کس که با تفکر و تدبر در خود این شب مبارک را درک میکند را

سعادتمندی رقم میزند .

لذا از آیات و روایات بیان شده در بالا و توضیحاتی که خدمت تان ارائه دادم این چنین استفاده می‌کنیم که

در این شب کلیه امور مربوط به مخلوقات در یک سال آینده و تا فرا رسیدن شب قدر بعد با توجه به عملکرد

و شایستگی شان از جانب پروردگار تقدیر می‌گردد.

راغب اصفهانی در مفردات می‌نویسد:

شب قدر یعنی شبی که خداوند، برای تنظیم و تعیین امور مخصوصی آن را آماده و مقرر فرموده است.

و اما در شب قدر ۴ اتفاق مهم روی داده است :

 اول نزول یک‌باره قرآن کریم که در مطالب ذکر شده با آن پرداختیم

 دوم فرود ملائکه و فرشتگان همراه با ملکی عظیم و ارزشمند به نام روح

“تَنَزَّلُ الملائِکَهُ و الرّوحُفیها بِاذنِ رَبِّهِم مِن کُلِّ امر” “در این شب فرشتگان و روح به اذن خدا از هر فرمان و

دستور الهی نازل می شوند” سوره قدر ایه ۴

 سوم تقدیر یک ساله آینده انسان‌ها

چهارم ضربت خوردن انسانی کامل یعنی امیرالمومنین (ع) در شب نوزدهم ماه و شهادت آن بزرگوار در

روز بیست و یکم ماه مبارک رمضان

سوالی که زیاد مطرح میشود اینکه ، کدامین شب بیشتر احتمال شب قدر بودن را دارد ؟

حسان بن علی از امام صادق علیه‌السلام نقل می‌کنند: شب قدر تا قیامت باقی است و در ماه رمضان

واقع شده است .

در روایات شیعه آمده است که شب قدر یکی از ۳ شب ۱۹، ۲۱، ۲۳ می‌باشد .

بنا به نقل ثقهالاسلام کلینی تقدیر در شب نوزدهم و در شب بیست و یکم ابرام (نوشته شدن) و در شب

بیست‌وسوم امضا می‌شود.

سوال دیگری که بسیار مطرح می شود این است که آیا شب قدر از ابتدای خلقت و برای تمامی اقوام بوده

است ؟

در جواب باید گفت ، آنچه از روایات استفاده می‌گردد شب قدر مخصوص اسلام و امت پیامبر گرامی ص

می‌باشد.

 به قول حافظ

آن شب قدری که گوینده اهل خلوت امشب است

یا رب این تاثیر دولت در کدامین کوکب است

لذا به همه عزیزان توصیه می‌گردد از فرصت‌های شب های قدر استفاده کنید چرا می‌گویند شب قدر بیدار

باشید؟ قبل از مراسم احیا استراحت کرده باشید تا خواب به چشمان شما راه پیدا نکند و همان طور که به

تشریح در بالا اوردیم غفلت را از خود دور کنید.

 چرا می‌گویند غسل کنید؟ این یعنی همان طور که بدن شما از بهداشت برخوردار است و مستحب است

لباس پاکیزه بپوشید روح شما هم باید از لطافت و زیبایی معنوی برخوردار باشد تا به قول حافظ شب قدر

برای شما مبارک گردد

دوش وقت سحر از غصه نجاتم دادند

و اندر ان ظلمت شب اب حیاتم دادند

چه مبارک سحری بود و چه فرخنده شبی

آن شب قدر که این تازه براتم دادند

 به قول فیلسوف بزرگ و عارف نامی مرحوم صدرالمتأهلین معروف به ملاصدرا در اسفار اربعه بحثی دارد

که اگر ما بخواهیم این سفرها را انجام دهیم که اولین سفر حرکت از خویش به سوی خالق است ؛ در

سفر من الخلق الی الحق به قول ملاصدرا خودمان مانع این حرکت و سفر می‌شویم . باید حجاب‌ها را

از خود دور کنیم گاهی این حجاب، حجاب جسم است. گاهی حجاب،حجاب نفس است. گاهی حجاب

روح است. گاهی حجاب قلب است. باید توجه داشته باشیم گاهی خود انسان حجاب است برای خود .

انسان هایی که به راه خطا می روند و اصرار به ماندن در ان راه را دارند از این دسته افراد هستند. انسان

هایی که یک اشتباه را مدام تکرار می کنند و اصلا قبول ندارند که اشتباهی مرتکب می شوند. این افراد

خود حجاب خود هستند و تا زمانی که اشتباهات خود را نپذیرند هیچ کس نمیتواند به ان ها کمک کند.

باز یادی از شاعر معروف ایران زمین حافظ کنیم که ایشان می‌فرماید :

میان عاشقان معشوق هیچ حائل نیست

تو خود حجاب خودی حافظ از میان برخیز

 

 

                                                                                                                                  خلیق

 

 

 

 

 

پاسخ دادن

شما باید وارد شوید تا بتوانید نظر ارسال کنید.